Hashimoto, czyli przewlekłe limfocytowe zapalenie tarczycy o podłożu immunologicznym jest aktualnie jednym z głównych przyczyn niedoczynności tarczycy. Dotyka ono głównie osób w wieku pomiędzy 20 a 50 lat i częściej diagnozuje się je wśród kobiet. Autoimmunologiczne podłoże tej choroby oznacza, że udział w niej biorą przeciwciała, które uszkadzają organ endokrynny, jakim jest tarczyca. W efekcie nie wytwarza ona odpowiedniej ilości hormonów, co wpływa na pracę całego organizmu. Do objawów należą między innymi uczucie chłodu, osłabienie, przewlekłe zmęczenie i nadmierna senność, słaba pamięć, łamliwość i wypadanie włosów,zaburzenia cyklu, trudności w utrzymaniu ciąży,  bóle mięśni, pogorszenie nastroju a nawet depresja, obrzęki twarzy, nadmierna masa ciała czy też zaparcia.

Wokół tego jak postępować w przypadku Hashimoto narosło wiele mitów żywieniowych. Często łatwo się wśród nich pogubić, ale jedno jest pewne – sposób odżywiania ma znaczenie. Jedną z podstawowych zasad odżywiania osób z Hashimoto jest przygotowanie pełnowartościowego, zbilansowanego menu, które dostarczy wszystkich niezbędnych składników odżywczych. Warto pamiętać, że tej jednostce chorobowej mogą towarzyszyć niedobory między innymi witamin o właściwościach przeciwutleniających, takich jak A, C i E, witamin z grupy B, witaminy D, kwasów tłuszczowych z rodziny omega-3 czy składników mineralnych takich jak magnez, selen czy cynk. Często niezbędna jest suplementacja, którą odpowiednio powinien dobrać lekarz endokrynolog. Wsparcia wymagać może także układ pokarmowy i w tym wypadku warto rozważyć wprowadzenie suplementacji probiotykami.

Hashimoto – i jak jeść?

Jedną z zasad dobrego odżywiania w Hashimoto jest unikanie bardzo restrykcyjnych, niskokalorycznych diet. Zbyt niska podaż energetyczna prowadzić może do dodatkowego spowolnienia pracy tarczycy i osłabienia organizmu, co doprowadzi tylko do negatywnych skutków, takich jak dodatkowe pogorszenie nastroju, zastój masy ciała, gorsze wyniki czy większe niedobory. Jeżeli celem osoby z hashimoto jest redukcja masy ciała, restrykcje kaloryczne powinny być niewielkie, a przy tym warto pamiętać, że czasami punktem startowym może być odpowiednie odżywienie organizmu, a dopiero potem redukcja. Analizując podaż makroskładników warto pamiętać aby dostarczać odpowiednie ilości białka, które stanowić będzie około 15-20 % całościowej podaży energetycznej. Pełnowartościowe białko zawiera tyrozynę – aminokwas egzogenny (nie wytwarzany przez organizm), który jest jednym z substratów do tworzenia tyroksyny – hormonu tarczycy.

Badanie tarczycy hashimoto

Tłuszcze w diecie osoby z Hashimoto powinny stanowić około 20-35 %, zależnie także od tego, czy Hashimoto towarzyszą inne jednostki chorobowe. Dobrymi źródłami tłuszczu w diecie będą awokado lub oliwa z oliwek. Warto również pamiętać o podaży kwasów tłuszczowych z rodziny omega – 3. Dopełnieniem diety powinny być węglowodany, najlepiej złożone. Warto jednak pamiętać, że pełnoziarniste produkty są też dobrym źródłem błonnika – jego nadmiar może zmniejszać wchłanianie składników odżywczych z pożywienia. Warto utrzymywać jego podaż na zalecanym poziomie 20-40 g/ dobę (zalecenia WHO). Planując swoje żywienie przy Hashimoto, warto też pamiętać, że tarczyca lubi równomierną podaż energii, dlatego często najlepiej sprawdza się rozłożenie menu na 5 posiłków.

Warto zwrócić uwagę na fakt, że standardowym postępowaniem w przypadku rozpoznania niedoczynności tarczycy o podłożu autoimmunologicznym, czyli Hashimoto, włącza się u pacjenta lek zawierający hormony tarczycy. Warto tutaj dobrać spożywane produkty tak, aby nie osłabiały one jego wchłaniania. Do czasu ustabilizowania poziomu hormonów w organizmie warto ograniczyć:

  • soję i produkty sojowe, ze względu na zawartość izoflawonów sojowych i genisteiny;
  • fasolę, groch, kukurydzę, orzeszki ziemne, orzechy piniowe, laskowe, słodkie   ziemniaki, truskawki, gruszki, szpinak, rzepę i brukiew.

Częste kontrowersje dotyczą także goitrogenów, zawartych w warzywach krzyżowych, takich jak brokuły, brukselka czy jarmuż. Osoby z niedoczynnością tarczycy mają obawy przed spożywaniem tego typu produktów, ze względu na ich wpływ na wchłanianie jodu. W tym wypadku przeciwwskazany może być jedynie nadmiar tych warzyw i to w postaci surowej. Spożywanie ich w umiarkowanych ilościach i po obróbce termicznej jest jak najbardziej wskazane.

Co wyeliminować przy Hashimoto?

Wśród osób z Hashimoto często można spotkać się z nietolerancją laktozy (około 70% chorych), nadwrażliwościami pokarmowymi np. na gluten czy kazeinę, czy też z współistniejącą celiakią.
Nie dotyczy to jednak wszystkich chorych i warto pamiętać, że wszelkie eliminacje żywieniowe dobrze jest popierać rzetelną diagnostyką.

Bibliografia:
  1. Reinehr T., Obesity and thyroid function, “Mol. Cell. Endocrinol.” 316, 2010, 165−171.
  2. Cabot S., Leczenie chorób tarczycy, Mada, 2009, s. 18-37.
  3. Łącka K., 2001. Choroby tarczycy: Diagnostyka i leczenie. Wydanie II poprawione i uzupełnione. Warszawa: Wydawnictwo lekarskie PZWL.
  4. Messina M., Redmond G., Effects of soy protein and soybean isoflavones on thyroid function in healthy adults and hypothyroid patients: a review of the relevant literature, “Thyroid” 16(3), 2006, 249−258.
  5. Ihnatowicz P., Ptak E., Rozszyfruj swoją krew, Bydgoszcz 2017, s.35-373.
  6. Stolinska – Fiedrowicz H. Dieta w niedoczynności tarczycy. Wegetarianizm a Hashimoto
Ocena: 4.3. Z 7 głosów.
Please wait...